Volkbeheer is het geheel van beslissingen die een imker het jaar door neemt. De rode draad is niet de kalender maar vooruitzien.

Het jaarritme

• Voorjaar: Groei
• Laat voorjaar: Voortplanting; de drang tot delen
• Zomer: Opslag
• Late zomer: Wintervoorbereiding; de winterbijen worden opgekweekt
• Winter: Overleven

De taak van de imker is niet tegen dit ritme in te werken maar het te lezen en te sturen.

Waarom timing alles bepaalt

De meeste fouten komen niet voort uit de verkeerde handeling maar uit een te late handeling:

• Een te laat gegeven honingkamer lokt zwermen uit
• Een te late varroabehandeling redt de winterbijen niet
• Te laat gegeven siroop wordt niet meer verwerkt
• Te laat opgemerkte moerloosheid maakt een einde aan het volk

De twee vensters die tellen

Zwermseizoen: Controleren met tussenpozen korter dan acht dagen.

Late zomer: Varroa meten en behandelen vóórdat de winterbijen worden opgekweekt.

Kunt u in een seizoen maar twee dingen goed doen, dan zijn het deze.

Bij elke controle

• Is er een koningin — eitjes en gelijkmatig broed volstaan
• Is er voldoende voorraad
• Is er genoeg ruimte, of te veel
• Zijn er tekenen van ziekte of plagen
• Zijn er moerdoppen aangezet

Houd de controle kort; elke opening kost warmte en tijd.

De ingrepen die het meest opleveren

• Ruimte op tijd geven
• De koningin regelmatig vernieuwen: Verlaagt zwermneiging, verbetert gedrag en opent een broedpauze
• Zwakke volken verenigen in plaats van ze te slepen
• Afleggers aanhouden als reserve
• Raat vernieuwen

Wat het samenbindt

Aantekeningen. Twintig volken en een heel seizoen onthouden gaat niet, en het geheugen is bovendien misleidend.

Korte aantekeningen worden een jaar later het waardevolste hulpmiddel dat u heeft.