Sonbahar bakımı, koloniyi kışa hazırlama işidir. Yapılacakların çoğu kısa bir pencerede tamamlanmalıdır; geç kalan işlerin telafisi yoktur.

Sıralama önemli

İşler şu sırayla yapılmalıdır:

• Önce varroa. Kış arıları oluşurken akar yükü düşük olmalı
• Sonra besleme. Şurup işlenebilecek sıcaklıkta verilmeli
• En son daraltma ve koruma

Sıra bozulursa: önce beslenip sonra ilaç uygulanan kolonide kalıntı riski doğar; geç yapılan varroa müdahalesi kış arılarını kurtarmaz.

Analık kontrolü

Kışa anasız ya da zayıf ana arıyla giren koloni kaybedilir. Sonbaharda son bir kontrol yapılmalı:

• Yumurta ve düzenli yavru var mı
• İşçi gözlerinde kabarık erkek yavrusu var mı
• Yavru alanı sıkı mı

Sorun varsa ana arı yenilenir; çok geç kalınmışsa koloni birleştirilir.

Stok

• Miktar bölgeye göre değişir. Kendi bölgende kışlayan kolonilerin tükettiğini kaydet; en güvenilir ölçüt budur
• Zamanında ver. Geç verilen şurup işlenemez, nemli kalır ve mayalanır
• Salgı balını değiştir. Yüksek kül içeriği kış arısının bağırsağını zorlar
• Stokun yerini düzenle. Küme yukarı hareket eder; stok kümenin üstünde olmalı

Koloni gücünü değerlendir

Zayıf koloniyi kışa sokmaya çalışmak çoğu kez kayıptır. Birleştirmek daha akıllıcadır.

Karar ölçütü: koloni kendi kümesini ısıtacak kadar arı taşıyor mu?

Fiziksel hazırlık

• Alanı daralt. Boş çerçeve ve fazla kat alınır
• Fare ızgarası tak. Küme oluştuktan sonra girişi kimse korumaz
• Uçuş deliğini daralt ama kapatma
• Kapağı kontrol et. Sızdıran kapak soğuktan daha öldürücüdür
• Öne eğim ver. Yoğuşma uçuş deliğinden çıksın
• Kovanı sabitle. Fırtına ve hayvana karşı

Petek düzeni

Çıkarılan petekler depolanır; koyu yavru petekleri döngüden çıkarılıp mum kaynağı yapılır.

Depolanan peteği mum güvesinden korumak gerekir: soğukta tutmak ya da aydınlık ve havadar bir yerde aralıklı saklamak.

Son kontrol

Kış öncesi son bakışta şunlar sorulur: yeterli stok var mı, stok kümenin üstünde mi, akar düzeyi düşük mü, ana arı sağlıklı mı, kovan kuru ve sağlam mı.

Beşine de evet diyebiliyorsan kış işi büyük ölçüde bitmiştir.