Naast de standaardsystemen kennen veel streken hun eigen kastontwerpen, en imkers bouwen geregeld zelf.

Waarom plaatselijke ontwerpen bestaan

• Klimaat: Dikkere wanden waar de winter streng is, meer ventilatie waar de zomer heet is
• Beschikbaar materiaal: Wat de plaatselijke houthandel levert
• Plaatselijke ondersoorten: Bijen die kleinere volken bouwen hebben minder inhoud nodig
• Werkwijze: Trekimkeren vraagt ontwerpen die goed te stapelen en vast te zetten zijn
• Kosten: Zelf bouwen is aanzienlijk goedkoper

Wat elk ontwerp moet eerbiedigen

Eén maat regeert alles: de bijenruimte. Bijen laten elke opening van ongeveer zes tot negen millimeter open.

• Te nauw en de opening wordt met propolis gevuld; ramen zitten muurvast
• Te wijd en de bijen bouwen er raat doorheen; ramen zijn niet meer uit te nemen

Een zelfgebouwde kast die dit misrekent is geen kast maar een vaste-raatbak.

Praktische eisen

• Ramen moeten vrij uitneembaar zijn
• Bakken moeten vlak op elkaar sluiten; kieren geven tocht en roverij
• Het dak moet water afvoeren en oversteken
• Het ontwerp moet ventilatie toelaten
• Hout blijft aan de binnenzijde onbehandeld

Het compatibiliteitsprobleem

Dit is het voornaamste bezwaar tegen een eigen ontwerp. Een afwijkende raammaat betekent:

• U kunt geen ramen lenen of uitlenen
• U kunt geen volk op uw eigen ramen kopen
• Afleggers en volken zijn lastig te verkopen
• Kunstraat moet op maat worden gesneden
• Hulp bij een noodgeval is moeilijker te regelen

De praktische regel

Het beste systeem is het systeem dat in uw omgeving gangbaar is. Niet omdat het technisch beter is, maar omdat het u verbindt met iedereen om u heen.

Een imker die elke plaat kunstraat moet snijden en geen raam kan lenen betaalt de besparing veelvoudig terug.

Waar zelfbouw wél zinvol is

Zelf bakken maken op een standaard binnenmaat geeft de kostenbesparing zonder het isolement. Dat is het verstandige compromis.